13 yılda büyük değişim. Dünya'nın şehirleri renk değiştiriyor

Dünya'nın büyük şehirleri geceleri renk değiştiriyor. Uluslararası Uzay İstasyonu'ndan (ISS) yıllar arayla çekilen fotoğraflar, kentlerin karakteristik sarı-turuncu ışıklarının yerini giderek parlak beyaz ışıklara bıraktığını gösterdi.

NASA astronotu Don Pettit, son 23 yılda uzayda yaklaşık 600 gün geçirdi. ISS'deki dört görevi sırasında dünyanın büyük şehirlerini gece saatlerinde fotoğraflayan Pettit, değişimi gösteren görüntüleri sosyal medya hesabından paylaştı.

Fotoğraflarda özellikle Miami ve Las Vegas gibi şehirlerin gece görünümünün yalnızca 12-13 yıl içinde belirgin şekilde değiştiği görülüyor. Değişimin temelinde sokak aydınlatmasında kullanılan teknolojinin dönüşümü bulunuyor. 21'inci yüzyılın başlarına kadar şehirlerin büyük bölümü, karakteristik sarı-turuncu ışık yayan sodyum buharlı lambalarla aydınlatılıyordu.

Ancak LED teknolojisinin yaygınlaşmasıyla birlikte şehirler eski sokak lambalarını daha uzun ömürlü ve daha az enerji tüketen LED'lerle değiştirmeye başladı. Pettit, bu dönüşümün şehirlerin uzaydan görünüşünü önemli ölçüde değiştirdiğini belirterek, sarı-turuncu ışıkların dünya genelinde yerini farklı renklerdeki LED'lere bıraktığını söyledi.

Değişimin en net görüldüğü şehirlerden biri Miami oldu.

Pettit'in 2012 ve 2024 yıllarında çektiği iki fotoğraf karşılaştırıldığında, kentin sarı ağırlıklı gece manzarasının büyük ölçüde beyaz ışığa dönüştüğü görülüyor. Astronot, geçmişte sodyum lambalarının yoğun sarı ışığının diğer renkleri bastırdığını, LED'lerin yaygınlaşmasıyla Miami'nin farklı renklerinin artık yörüngeden ayırt edilebildiğini belirtti.

Benzer bir dönüşüm Las Vegas'ta da yaşandı. 2012 ve 2025 yıllarında çekilen görüntüler, kentin gece görünümündeki belirgin değişimi ortaya koydu. Pettit, Las Vegas'ın yeni LED ışık kaynaklarıyla gösterişli görünümünü sürdürdüğünü, görüntülerde dev Sphere yapısının da büyük mor bir nokta olarak seçilebildiğini ifade etti.

Chicago, Sao Paulo ve Seul'de de benzer değişimler gözlendi. LED dönüşümü dünyanın her kentinde aynı sonucu yaratmadı.

Meksiko'da eski sokak aydınlatmalarının büyük bölümü LED'lerle değiştirilmesine rağmen, doğal koruma alanlarının bulunduğu bölgeler uzaydan hala karanlık görünüyor. Hong Kong'da ise 2025'te çekilen bir fotoğraf, kentin eski aydınlatmalarının önemli bölümünü koruduğunu gösterirken hemen karşısındaki Çin ana karasında bulunan Shenzhen'in çok renkli LED ışıklarıyla parladığı görülüyor.

LED'lerin yaygınlaşması her yerde gecelerin daha parlak hale geldiği anlamına gelmiyor.

NASA araştırmalarına göre 2014-2022 arasında İngiltere geceleri yüzde 22 daha karanlık hale geldi. Fransa'da ise bu oran yüzde 33'e ulaştı.

Bu değişimin önemli nedenlerinden birinin enerji tasarruflu LED teknolojisine geçiş olduğu belirtiliyor. LED'ler enerji tüketimini azaltmak amacıyla yaygınlaştırılsa da bilim insanları teknolojinin beklenmedik sonuçlar yaratabileceği konusunda uyarıyor.

Exeter Üniversitesi araştırmacıları, aydınlatmanın ucuzlamasının daha fazla ışık kullanılmasına yol açabileceğini belirtiyor. “Geri tepme etkisi” olarak adlandırılan bu durumun toplam enerji tüketimini ve ışık kirliliğini artırabileceği ifade ediliyor. Araştırmalar özellikle görünür ışık spektrumunun mavi bölümündeki gece parlaklığının önemli ölçüde arttığını gösteriyor.

Bilim insanları, gecelerin giderek daha beyaz ve mavi tonlara bürünmesinin hayvanların biyolojik saatlerini, yön bulma yeteneklerini ve gece avlanma davranışlarını etkileyebileceği konusunda uyarıyor.. Aynı zamanda analitik çerezler de kullanıyoruz..