Atatürk Üniversitesi kendi yapay zeka sistemini kurdu

Üniversite bünyesinde kurulan yaklaşık 1500 metrekarelik veri merkezi, 10 bin sunucu kapasitesiyle yerel yapay zeka modellerinin eğitim ve uygulama çalışmalarına altyapı sağlıyor. Merkezi İşlem Birimi (CPU) tabanlı sunucular ve yüksek performanslı hesaplama imkanlarıyla geliştirilen altyapının kademeli olarak genişletilmesi planlanıyor.

Üniversitede, kurumsal verilerin güvenliğini koruyarak üretken yapay zeka imkanlarından yararlanmak amacıyla geliştirilen AtaZeka platformu ise akademik ve idari süreçlerde kullanılmaya başlandı. AtaZeka ile soru yanıtlama, belge ve metin hazırlama, görsel oluşturma gibi işlemler yapılabilirken, sisteme girilen sorular ve yüklenen belgeler üniversitenin kendi altyapısında tutuluyor ve kampüs dışına çıkarılmıyor.

Atatürk Üniversitesi, yapay zeka alanında nitelikli insan kaynağını artırmak amacıyla yeni akademik bölümler ve mikro yeterlilik programları da oluşturuyor. Üniversitede belirli alanlarda bilgi ve beceri kazandıran kısa eğitim programlarının sayısının 2026 yılı sonuna kadar 100'e, 2027 yılının eylül ayına kadar ise 1000'e çıkarılması hedefleniyor.

Atatürk Üniversitesi Rektörü Prof. Dr.

Ahmet Hacımüftüoğlu, 2026-2030 Yapay Zeka Eylem Planı'nın Türkiye için önemli bir plan olduğunu söyledi. Bu eylem planı doğrultusunda üniversite olarak çalışmalara başladıklarını belirten Hacımüftüoğlu, "Bu alanda önce fark et, istifade et, üret ve sonrasında yönet ekseniyle örtüşen adımlar atıyoruz.

Amacımız, yalnızca yapay zekayı kullanan değil, yapay zekayı üreten, bu alanda insan kaynağı yetiştiren, verisini ve hesaplama altyapısını yöneten bir üniversiteye dönüşmek." dedi. Hacımüftüoğlu, eğitim öğretim süreçlerinde üretken Yapay Zeka Kullanımı Politikası Kurulunu oluşturduklarından bahsederek, bu anlamda 27 öğretim üyesi, 2 idari personel, lisans ve lisansüstü 8 öğrenci temsilcisi seçtiklerini anlattı.

Akademik ve idari personelin öğrencilerle birlikte temsil edildiği bir kurul oluşturduklarını ifade eden Hacımüftüoğlu, şöyle konuştu: "Kurulumuz risk değerlendirmesi, veri güvenliği, etik kullanımın izlenmesi ve düzenli güncelleme gibi başlıkları kapsayan eğitim öğretim süreçlerinde üretken yapay zeka kullanım politikası rehberini oluşturdu. Bunları hazırladıktan sonra tüm akademik birimlerimizin bu rehbere uyması için yazı gönderdik ve 2026 yılının sonuna kadar bu uyumu tamamlayacağız. 2026-2030 Yapay Zeka Eylem Planı'nın üniversiteler için belirlenen 20 mikro yeterliliğin çok ötesine geçip eylül ayının sonuna kadar 100 mikro yeterlilik hedefliyoruz. 2027 yılının eylül ayında ise bunu 1000'e çıkartacağız." Hacımüftüoğlu, bu hedefler doğrultusunda Türkiye'de farklı disiplinlerde ölçülebilir, doğrulanabilir ve dijital olarak belgelendirilebilir en kapsamlı mikro yeterlilik havuzlarından birini oluşturacaklarını vurguladı.

Buna ek olarak Yükseköğretim Kurulu (YÖK) Başkanlığı desteğiyle mühendislik fakültesinde yapay zeka ve veri mühendisliği, fen fakültesinin içinde ise veri bilimi ve analitiği gibi yeni bölümler açtıklarını bildiren Hacımüftüoğlu, şunları kaydetti: "Burada yalnızca yapay zeka araçlarını kullanan değil, yapay zeka teknolojilerini geliştiren ve uygulayan insan kaynağı sayısını, niteliğini ve niceliğini geliştirmeye çalışıyoruz. Yapay zekanın dayandığı altyapının olması gerekiyor.

Bu kapsamda veri merkezi kurduk. Atatürk Üniversitesi Veri Merkezi, belki de çevrede bir örneği olmayan kapasitede.

1500 metrekare büyüklüğünde yaklaşık 10 bin sunucu kapasiteye sahip yerel yapay zeka modellerimizin eğitim ve uygulanmasında aktif olarak kullandığımız bir alanımız var. CPU tabanlı sunucular ve yüksek performanslı hesaplamalarla kademeli olarak genişletilerek sadece Erzurum ve bölgesi değil, Türkiye'ye hizmet verebilecek bir yapıya burayı dönüştürmeye çalışıyoruz." AtaZeka'nın kurum için oluşturdukları bir yapay zeka modeli olduğuna işaret eden Hacımüftüoğlu, bunun kurum içi verilerini ve bilgi kaynağını koruyarak akademik araştırma, eğitim öğretim, idari süreçler ve hatta günlük üniversite işlerinde üretken yapay zeka kullanımı sağlayan sadece üniversitelerine ait bir yapay zeka platformu olduğunu bildirdi.

Yapay zekanın sunduğu imkanlardan yararlanırken verilerin güvenliğini, mahremiyetini korumak istediklerini söyleyen Hacımüftüoğlu, "Soruları cevaplıyor, belge hazırlıyor, görsel üretip kod yazabiliyor. Günlük işlerimizi inanılmaz hızlandırıyor.

Sistem kurumumuzun altyapısında çalışıyor. Sorulan sorular, belgeler kampüs dışına çıkmıyor bu garanti.

Akademik ve idari personelimiz kendi kurumsal hesaplarıyla bu sistemi kullanıyor. AtaZeka, aynı zamanda kurumsal bilgi sistemimizin tamamında da entegre olarak çalışmaya başladı.

Nihai hedefimiz yönetişim ve etikten başlayan insan kaynağı ve eğitimle güçlenen veri merkezimiz ve hesaplama altyapımızla beslenen AtaZeka gibi somut uygulamaları çıktıya dönüştüren, üniversite-sanayi işbirliğiyle girişimcilikle ekonomik değere dönüştüren bütüncül bir ekosistem kurmaktır. Atatürk Üniversitesi olarak yapay zekaya hazırlanmıyor, yapay zeka ekosistemini inşa ediyoruz." değerlendirmesinde bulundu.