Ankara’dan kritik hamle: Yunanistan’ın planı boşa çıktı

Türkiye, diplomatik girişimlerle Doğu Akdeniz’de kıta sahanlığını ilgilendiren faaliyetlerin Ankara’nın muvafakati olmaksızın gerçekleştirilemeyeceğini ortaya koydu Yunanistan, ABD/İsrail-İran Savaşı’nın başlamasının ardından oluşan konjonktür içinde Kıbrıs’a savaş uçağı ve fırkateyn konuşlandırma, gayri askeri statüdeki adalara hava savunma sistemleri yerleştirme, İsrail ve Fransa ile savunma alanındaki iş birliğini güçlendirerek Akdeniz’de dengeleri Türkiye’nin aleyhine değiştirmeye yönelik bir dizi adım attı. Türkiye ile Libya arasında 2019’da imzalanan deniz yetki alanlarıyla ilgili anlaşmanın geçersiz olduğunu ileri süren Yunanistan’ın, dayandığı argümanlardan biri de bu anlaşmanın Libya Temsilciler Meclisi tarafından onaylanmamış olmasıydı.

Ancak Hafter yönetimi bölgesindeki Temsilciler Meclisi, 20 Ekim’de bu anlaşmayı onayladı. SON GİRİŞİM Yunanistan, bu gelişmenin ardından İsrail, GKRY ve Yunanistan arasında su altı elektrik bağlantısı kurulmasını öngören proje kapsamında Doğu Akdeniz’de Fransız bayraklı Abeille Marengo araştırma gemisiyle Fransa üzerinden Türk deniz yetki alanını ihlal etme girişiminde bulundu.

Abeille Marengo gemisi tarafından yürütülmesi planlanan araştırmaların bir bölümü, Türkiye’nin kıta sahanlığı sınırları içerisinde yer alıyordu. 6 Kasım’da Yunanistan ve GKRY tarafından araştırma faaliyetlerine yönelik yayımlanan yetkisiz seyir ikaz duyuruları Türkiye tarafından iptal edildi. Dışişleri Bakanlığı üzerinden Fransa ile diplomatik kanallardan iletişime geçildi.

Gelişmenin Detayları

Dışişleri Bakanı Hakan Fidan, 9 Kasım’da Milli Savunma Bakanı Yaşar Güler ile bir araya geldi. İki bakan ve ilgili kurumlar, konuyu diplomatik ve askeri açıdan kapsamlı olarak değerlendirdi.

NOTA İLE BİLDİRİLDİ Türkiye, planlanan çalışmaya muvafakatini, uluslararası hukuk uyarınca riayet edilmesi gereken koşulları da hatırlatarak bayrak devleti olan Fransa’ya 10 Kasım’da bir nota ile bildirdi. Bu notanın ardından Abeille Marengo gemisi, önceki akşam Girit’teki Kandiye limanından çalışma bölgesine hareket etti.

Antalya NAVTEX İstasyonu’nun önceki akşam yayımlanan 1127/26 no’lu duyurusunda, Türk makamlarından muvafakat yani “izin/onay” alındığı vurgusu yapıldı. Böylece Türkiye, 18 Mart 2020 tarihinde Birleşmiş Milletler’e bildirilen kıta sahanlığındaki devlet uygulamalarını bir kez daha tahkim etmiş oldu.

İŞ BİRLİĞİ VE DİYALOG MESAJI Türkiye, tüm milletlerin ortak yararına olan bölgesel enerji bağlantılarının geliştirilmesini engellemeyeceğini ancak bu tür girişimlerin ilgili tarafların haklarına ve uluslararası hukuka saygı çerçevesinde yürütülmesi gerektiğini savunuyor.

Dışişleri Bakanlığı, atılan bu adım ile Türkiye’nin uluslararası hukuktan kaynaklanan egemenlik haklarının korunması konusundaki kararlılığını yinelerken, bölgede iş birliği, diyalog ve eş güdüm temelinde hareket edilmesi gerektiğinin altını çizdi. ATİNA KARŞI NAVTEX YAYIMLADI Atina, Türkiye’nin 10 Kasım’daki duyurusunun ardından Girit Kandiye İstasyonu’ndan karşı NAVTEX yayımladı.

Türkiye’nin izin verme yetkisini ve duyurusunu tanımadığını açıkladı. Yunanistan, araştırma gemisinin izleyeceği iki güzergâhın büyük bölümünün kendi münhasır ekonomik bölgesi ve kıta sahanlığı içinde kaldığını ileri sürüyor.

Güney Kıbrıs Rum Yönetimi de, yayımladığı NAVTEX ile araştırmaların kendi münhasır ekonomik bölgesi ve kıta sahanlığı içinde yapılacağını ileri sürdü.